Brief regering : Opvolging motie van de leden Martens-America en Aukje de Vries over onderzoeken wat Invest-NL en Invest International nodig hebben om te voldoen aan de financieringsbehoefte voor bedrijven met groeiambities (Kamerstuk 21501-30-647) (herdruk)

Nr. 45 HERDRUK1

BRIEF VAN DE MINISTERS VAN FINANCIËN EN VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN VAN DE STAATSSECRETARIS
VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Den Haag, 4 november 2025

Met deze brief geven wij opvolging aan de motie van de leden Martens-America en De
Vries2 die vraagt om te onderzoeken wat de staatsdeelnemingen Invest-NL en Invest International
nodig hebben aan (financiële) mogelijkheden om te voldoen aan de toekomstige financieringsbehoefte
voor bedrijven met groeiambities, en om daarbij ook te kijken naar zaken als het mandaat.
In de beantwoording is alleen gekeken naar de financieringsbehoefte van het kernkapitaal
van Invest-NL en Invest International voor de jaren 2026–2035 om tot een stabiele
balansomvang te komen. De financieringsbehoefte van een eventuele toekomstige nationale
investeringsinstelling is hier geen onderdeel van. Ook is niet gekeken naar de hoogte
van de subsidies en regelingen die beide organisaties uitvoeren voor de Ministeries
van Economische Zaken en Buitenlandse Zaken, deze vormen wel een integraal onderdeel
van het financieringsaanbod van deze instellingen.

De motie dateert van 14 mei 2025. Niet lang daarna heeft het kabinet besloten tot
een operationele, financiële en organisatorische integratie van Invest-NL en Invest
International, zoals aangekondigd in de Kamerbrief van 4 juli jl.3

Hierbij is ook aangekondigd om een deel van de begrotingsmiddelen voor Invest-NL aan
Invest International toe te zeggen, om daarmee het voortbestaan van Invest International
te borgen. Zodoende wordt in 2026 nog € 150 miljoen en in 2027 € 100 miljoen beschikbaar
gesteld aan Invest International, afkomstig van de gereserveerde begrotingsmiddelen
voor Invest-NL in 2028 en 2029. Er zal bekeken worden hoe deze middelen op een later
moment weer beschikbaar komen voor het publiek belang en de beleidsdoelen van EZ waar
Invest-NL uitvoering aan geeft. Het streven is om per 1 januari 2028 tot een integratie
van beide organisaties te komen, en zo een nog meer slagkrachtige financieringsinstelling
te vormen. De beide organisaties hebben naar verwachting tot dat moment voldoende
middelen.

Reeds toegezegde middelen

Invest-NL en Invest International hebben voor hun investeringstaak de beschikking
over kernkapitaal dat vanuit de Rijksbegroting is toegekend, waarbij er op termijn
een positief rendement wordt verwacht. Stortingen in het kernkapitaal zijn in beginsel
niet-EMU saldorelevant. In totaal is sinds oprichting € 3,2 miljard toegezegd aan
de organisaties, waarvan momenteel € 2,1 miljard in tranches is gestort. Van de toegezegde
middelen is ca. € 2 miljard bestemd voor Invest-NL en ca. € 1,2 miljard voor Invest
International. De aankomende jaren staan stortingen van de resterende € 1,1 miljard
op de Rijksbegroting, waarmee de organisaties tot en met 2027 zijn gekapitaliseerd.
Voor 2028 staat er voor Invest-NL € 150 miljoen euro op de begroting.

Naast investeringen vanuit het kernkapitaal voeren Invest-NL en Invest International
subsidies en regelingen uit van de Ministeries van Economische Zaken en Buitenlandse
Zaken, waarmee zij onder meer startups en scale-ups ondersteunen, internationale projecten
financieren en in bredere zin bijdragen aan economische ontwikkeling. Deze middelen
vallen buiten het kernkapitaal en daarmee buiten de toezeggingen en stortingen die
hierboven zijn genoemd.

Verwachte financieringsbehoefte voor het kernkapitaal van Invest-NL en Invest International

De financieringsbehoefte van het kernkapitaal van Invest-NL en Invest International,
waar de motie naar vraagt, is op verschillende momenten al onderzocht, onder meer
in het kader van het kabinetsbesluit tot integratie van Invest-NL en Invest International.
Verder zijn er bestaande onderzoeken van Alvarez & Marsal (A&M) ten aanzien van de
revolverendheid van Invest-NL en Invest International.4 Deze rapporten zijn reeds met uw Kamer gedeeld. Daarnaast onderhoudt het kabinet
nauw contact met Invest-NL en Invest International, onder meer over hun financieringsbehoefte.

Uit het contact met Invest-NL en Invest International komt een financieringsbehoefte
naar voren die in lijn ligt met bovengenoemde onderzoeken. Hierbij kan worden opgemerkt
dat hierbij is gekeken naar de financieringsactiviteiten vanuit het kernkapitaal die
binnen het huidige mandaat en activiteiten van Invest-NL en Invest International passen. Eventuele nieuwe
activiteiten, producten, focussectoren en/of substantiële versterking van de huidige
inzet zijn niet meegenomen. Ook is hierin niet gekeken naar een eventuele bredere
scope voor een nationale investeringsinstelling.

Naast de integratie van Invest-NL en Invest International, waarover de Minister van
Financiën, de Minister van Economische Zaken en de Staatssecretaris van Buitenlandse
Handel een Kamerbrief hebben gestuurd, heeft uw Kamer de afgelopen maanden meermaals
opgeroepen om stappen te zetten naar het oprichten van een grotere nationale investeringsinstelling.
Vanuit een vijftigtal initiatiefnemers is ook een publieke oproep gedaan voor de oprichting
van een krachtige nationale investeringsinstelling. Op 4 juli 2025 heeft de Minister
van Financiën uw Kamer geïnformeerd over zijn visie op een dergelijke instelling.
Samen met de Minister van Economische Zaken en de Staatssecretaris van Buitenlandse
Handel en Ontwikkelingshulp is de Minister van Financiën hiervoor een onderzoek gestart.
We zullen uw Kamer gezamenlijk dit jaar nader informeren. In het licht van voorgaande
wil de Minister van Financiën ook breder kijken dan alleen naar kapitaalstortingen
door de Staat. Financiering vanuit de markt met een staatsgarantie is hierbij ook
in beeld, in lijn met de motie-Dassen/Bontenbal5. Het streven is uw Kamer eind 2025 te informeren over de voortgang van de integratie.

Uitbreiding mandaat en scope organisaties

In de motie werd tevens opgeroepen te kijken naar het mandaat van de organisaties.
Het wettelijk mandaat van Invest-NL en Invest International is breed gedefinieerd,
om daarmee te kunnen inspelen op actuele ontwikkelingen in de markt. Het mandaat ten
aanzien van de scope en activiteiten vormt nu geen knelpunt om tegemoet te komen aan
de financieringsbehoefte van bedrijven met groeiambities. In de uitwerking van de
integratie zal opnieuw gekeken worden naar het mandaat, uitgaande van een mogelijk
bredere scope voor een nationale investeringsinstelling die hieruit kan ontstaan.
Het doel is om de integratie per 1 januari 2028 af te ronden.

De Minister van Financiën,
E. Heinen

De Minister van Economische Zaken,
V.P.G. Karremans

De Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
A. de Vries