Brief regering : Reactie op toezeggingen gedaan tijdens het debat van 28 januari 2025 over ongeregeldheden jaarwisseling 2025

29 517
Veiligheidsregio’s

Nr. 771
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 18 februari 2025

In het debat «Ongeregeldheden tijdens de jaarwisseling» van 28 januari jl. is toegezegd
uw Kamer nader te informeren over de uitvoering van de motie-Mutluer (GL/PvdA) c.s.
en, indien bekend, over het aantal incidenten tijdens de jaarwisseling dat alcohol-gerelateerd
is. In deze brief wordt eerst ingegaan op de gekozen aanpak van de motie Mutluer.
Daarna worden de mogelijkheden die gemeenten op dit moment hebben ten aanzien van
de locatie van vuurwerkopslagen beschreven. Vervolgens wordt inzicht gegeven over
de beschikbare informatie bij VeiligheidNL over alcohol-gerelateerde incidenten tijdens
de jaarwisseling. Tot slot volgt de reactie op het verzoek van de commissie IenW,
op een brief van Dierenpension «De Eersteling» die verzoekt om een landelijk vuurwerkverbod.

Aanpak motie Mutluer (TZ202501-128)

Lid Mutluer c.s. heeft verzocht om regelgeving te ontwikkelen om vuurwerkopslagen
gefaseerd uit woonwijken te weren (Kamerstuk 29 517, nr. 256). Een veilige leefomgeving voor de inwoners van Nederland is het uitgangspunt voor
het omgevingsveiligheidsbeleid en wordt ook door de motie Mutluer onderschreven. Dit
heb ik in een gesprek met het Veiligheidsberaad d.d. 5 februari jl. benadrukt, net
als het belang van veilig optreden van de brandweer.

In de huidige regelgeving zijn strenge veiligheidseisen opgenomen die afdoende zijn
voor klasse 1.4 vuurwerk dat juist is geclassificeerd en volgens de wettelijke eisen
is opgeslagen. Klasse 1.4 vuurwerk dat juist is geclassificeerd zou geen (massa-)
explosieve reactie mogen vertonen. Naar aanleiding van de ILT-signaalrapportage «Ondeugdelijke
gaasverpakkingen» uit 2022 waarin geconstateerd is dat een aantal klasse 1.4 vuurwerkproducten
massa-explosief reageerden, zijn vervolgonderzoeken uitgevoerd. Op basis van de resultaten
van deze vervolgonderzoeken is in de kabinetsreactie van 30 september 2024 een verbod
op gaasverpakkingen aangekondigd. Hiermee wordt het risico op massa-explosiviteit
geminimaliseerd. De benodigde aanpassingen in de Regeling aanwijzing consumentenvuurwerk
worden zo spoedig mogelijk doorgevoerd, zodat het verbod nog dit jaar in werking treedt.
Gelet op de voortijdige aankondiging van deze maatregel aan de branche, is de verwachting
dat de vuurwerkbranche met de inkoop van het vuurwerk dat ingekocht wordt voor aankomende
jaarwisseling hier reeds rekening mee houdt.

Daarnaast wordt onderzocht of de bestaande veiligheidsmaatregelen voor vuurwerkopslagen
nog voldoen. Ook dat is aan uw Kamer gemeld in de brief van 30 september 2024. Dit
onderzoek wordt in opdracht van IenW uitgevoerd door het RIVM. Zodra RIVM de resultaten
heeft opgeleverd, informeer ik de Kamer. Resultaten van dit onderzoek zullen moeten
uitwijzen of aanvullende maatregelen nodig zijn. Tijdens het onderzoek blijf ik in
gesprek met het Veiligheidsberaad zodat hun zorgpunten adequaat kunnen worden meegenomen.
Op dit moment zijn er geen inhoudelijke veiligheidsredenen voor aanvullende maatregelen
omdat de zaken die in het rapport «Leren van twee vuurwerkincidenten» worden gesignaleerd
al eerder zijn aangepakt of worden aangepakt met het verbod op gaasverpakkingen.

Mogelijkheden gemeenten locatiebepaling vuurwerkopslagen

Opslag van vuurwerk is een milieubelastende activiteit, aangewezen in het Besluit
activiteiten leefomgeving. Gemeenten kunnen maatwerkregels stellen aan milieubelastende
activiteiten en dus ook aan de opslag van vuurwerk. Dit doen zij in het omgevingsplan.
Deze maatwerkregels kunnen strenger zijn, maar ook minder streng. Zo kunnen zij bijvoorbeeld
een vergunningsplicht instellen voor opslagen met minder dan 10.000 kg of strengere
eisen stellen dan nu geschreven in de algemene regels van het Besluit activiteiten
leefomgeving. Dit moet wel onderbouwd kunnen worden.

Daarnaast kan een gemeente in het omgevingsplan regelen dat nieuwe opslagen niet meer
zijn toegelaten in een woonwijk. Bestaande opslagen kan de gemeente niet zonder meer
uitsluiten; in elk geval levert het herzien van een toegelaten functie op een bepaalde
locatie een besluit op dat schade veroorzaakt voor de ondernemer. Bovendien zal er
moeten worden voorzien in een overgangstermijn en, afhankelijk van de duur van de
overgangstermijn, in nadeelcompensatie.

Alcohol-gerelateerde incidenten (TZ202501–129)

In het debat «Ongeregeldheden tijdens de jaarwisseling» van 28 januari jl. is aan
het lid Van der Plas (BBB) toegezegd te onderzoeken of er cijfers zijn over het aantal
incidenten tijdens de jaarwisseling dat alcohol-gerelateerd is. VeiligheidNL publiceert
jaarlijks, kort na de jaarwisseling, een rapportage met cijfers over ongevallen met
vuurwerk. De Kamer wordt geïnformeerd over het landelijk beeld van de jaarwisseling.1 Tevens publiceert VeiligheidNL jaarlijks een nadere analyse van de vuurwerkletselcijfers.
Daarover wordt de Kamer tevens geïnformeerd.2 De rapportages zijn gebaseerd op gegevens over vuurwerkslachtoffers die VeiligheidNL
elk jaar ontvangt van de Spoedeisende Hulpafdelingen (SEH) van de ziekenhuizen en
van alle aan het onderzoek deelnemende huisartsenspoedposten. VeiligheidNL stelt aan
de SEH’s en de huisartsenspoedposten daarbij ook de vraag of er naar het oordeel van
de arts sprake was van overmatig alcoholgebruik. Tijdens de afgelopen jaarwisseling
(2024–2025) was dit bij 15% van de vuurwerkslachtoffers van 16 jaar en ouder het geval.3

Tijdens de jaarwisseling daarvoor (2023–2024) was dit circa 11%.4 Het is belangrijk te noemen dat de letselcijfers die VeiligheidNL rapporteert enkel
slachtoffers met vuurwerkletsel5 betreffen. Letsels als gevolg van andere oorzaken – zoals letsel dat veroorzaakt
is door overmatig alcoholgebruik en waarbij geen vuurwerk is betrokken – worden door
VeiligheidNL niet geregistreerd.

Reactie oproep Dierenpension «De Eersteling»

De Tweede Kamer heeft verzocht om een reactie op een brief van Dierenpension «De Eersteling»
die verzoekt om een landelijk vuurwerkverbod. Elk jaar rond de jaarwisseling zijn
er eigenaren van honden die een vuurwerkvrije plek zoeken omdat hun dieren angst en
stress door het vuurwerk ervaren. In een brief van 22 januari jl. geeft dierenpension
«De Eersteling» aan dat het afsteken van vuurwerk zich niet alleen beperkt tot de
jaarwisseling. Het is in Nederland alleen toegestaan om vuurwerk op 31 december af
te steken tussen 18:00 uur en 1 januari 02:00 uur. Indien vuurwerk buiten deze tijden
wordt afgestoken kan een melding gedaan worden van vuurwerkoverlast bij de gemeente.
De gemeentelijke handhaving ziet toe op het naleveren van wetten en regels en wijst
burgers op overtredingen, zoals het afsteken van vuurwerk buiten de toegestane afsteektijd.
Daarbij is de gemeente bevoegd in de Algemene Plaatselijke Verordening vuurwerkvrije
zones aan te wijzen. Meer informatie staat op de gemeentelijke websites.

Daarnaast doet dierenpension «De Eersteling» vanuit het oogpunt van het dierenleed
een oproep tot een landelijk vuurwerkverbod. De geuite zorgen zijn herkenbaar en begrijpelijk.
Op dit moment ligt er een initiatiefwetsvoorstel voor een landelijk vuurwerkverbod.
Ik wil niet vooruitlopen op de behandeling van dit wetsvoorstel.

De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
Ch.A. Jansen