Brief regering : Verslag van de informele videoconferentie van de leden van de Europese Raad van 17 oktober 2023

Nr. 1975 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 20 oktober 2023

Hierbij bied ik u, mede namens de Minister-President, het verslag aan van de informele
videoconferentie van de leden van de Europese Raad van 17 oktober 2023.

De Minister van Buitenlandse Zaken, H.G.J. Bruins Slot

VERSLAG VAN DE INFORMELE VIDEOCONFERENTIE VAN DE LEDEN VAN DE EUROPESE RAAD VAN 17
OKTOBER 2023

Op dinsdag 17 oktober 2023 vond een informele videoconferentie van de leden van de
Europese Raad (ER) plaats over de situatie in Israël en de Palestijnse Gebieden. De
Minister-President nam deel aan deze vergadering. Voorafgaand aan de vergadering werd
door de leden van de Europese Raad op 15 oktober een verklaring aangenomen.1 De ER heeft tevens stil gestaan bij de aanslagen in Frankrijk en België. Het kabinet
betuigt zijn medeleven aan de slachtoffers en nabestaanden.

De leden van de ER waren eensgezind en veroordeelden de meedogenloze, willekeurige
terroristische aanvallen van Hamas tegen Israël en betreurden het verlies van mensenlevens.
De leden van de ER benadrukten dat er geen enkele rechtvaardiging is voor terreur
en dat mensenlevens ter allen tijde dienen te worden beschermd. Nederland en de rest
van de leden van de ER benadrukten met klem dat Israël – in overeenstemming met het
humanitair en internationaal recht – het recht heeft op zelfverdediging. De leden
van de ER riepen Hamas op alle gijzelaars onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrij te
laten.

De leden van de ER hadden veel aandacht voor de zorgelijke humanitaire situatie in
de Gazastrook. Zij onderstreepten de noodzaak van ongehinderde toegang van humanitaire
hulp tot Gaza, zodat humanitaire hulp Gaza in kan en buitenlanders, inclusief Europese
burgers, Gaza zo snel mogelijk veilig kunnen verlaten. Nederland riep op tot het creëren
van een humanitaire corridor. Ook riep Nederland de EU op in gesprekken met Israël
en Egypte aandacht te vragen voor de groep Europese burgers die vast zitten in Gaza.
De leden van de ER benadrukten het belang dat de humanitaire hulp vanuit de EU aan
Gaza wordt geïntensiveerd en dat EU-ontwikkelingssamenwerking wordt gecontinueerd.
Zij verwelkomden het besluit van de EU om een tranche van 50 miljoen euro vrij te
maken voor humanitaire hulp. Nederland heeft aangekondigd 10 miljoen euro vrij te
maken.2

De leden van de ER spraken daarnaast over de risico’s dat het conflict regionaal escaleert.
De gedeelde zorgen hierover zijn groot. Een breder regionaal conflict moet koste wat
het kost voorkomen worden. Nederland heeft met een aantal landen in de regio gesproken
over het risico van spill-over en zal in alle diplomatieke contacten voor regionale de-escalatie en dialoog pleiten.
Nederland heeft de EU-lidstaten opgeroepen hetzelfde te doen. De ER sprak tevens over
de mogelijke doorwerking van het conflict op de EU-interne veiligheidsdimensie, die
nauwlettend moet worden gevolgd.

Tenslotte benadrukte de ER het belang om te blijven streven naar een langdurige en
duurzame vrede op basis van de tweestatenoplossing. De ER zal daartoe haar inspanningen
in het vredesproces in het Midden-Oosten opvoeren. De ER benadrukte dat nauw moet
worden samengewerkt met de gevestigde Palestijnse autoriteiten en met regionale en
internationale partners die verdere escalatie kunnen helpen voorkomen. President van
de Europese Raad Michel en het Spaanse Voorzitterschap deelden een non-paper met daarin
vervolgacties om te borgen dat de EU een eensgezinde, consistente lijn uitdraagt op
de ontwikkelingen. Een vervolgbespreking van de situatie in Israël en de Palestijnse
Gebieden wordt voorzien tijdens de ER van 26 en 27 oktober aanstaande, onder andere
op aandringen van Nederland.