Brief regering : Verduurzaming kwetsbare dorpen en wijken

32 813
Kabinetsaanpak Klimaatbeleid

Nr. 1098
BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 22 september 2023

Bij de voorjaarsbesluitvorming Klimaat heeft het kabinet aangekondigd 425 miljoen
euro te willen inzetten om de collectieve aanpak van kwetsbare dorpen en wijken te
versterken (Kamerstuk 32 813, nr. 1230). In deze dorpen en wijken wonen relatief veel mensen die vanwege geldzorgen, beperkte
tijd of minder digitale vaardigheden minder goed mee kunnen doen met verduurzaming.
Daarom wordt extra ingezet om deze groep beter te ondersteunen en te ontzorgen. De
425 miljoen euro is bedoeld voor ondersteuning bij isolatie en eventueel interne voorzieningen
bij aansluiting op warmtenetten voor de wijkaanpak. De middelen zijn opgenomen in
de begroting van BZK die uw Kamer op Prinsjesdag is aangeboden. In deze brief informeer
ik u over de precieze inzet en de uitwerking. Tevens licht ik de voortgang toe van
de lokale aanpak van het Nationaal Isolatieprogramma en geef ik een tussenstand van
de spreiding van de aanvragen voor middelen van de lokale aanpak door gemeenten in
Nederland.

Extra ondersteuning bij isolatie voor kwetsbare dorpen en wijken

Van de 425 miljoen euro wil ik 400 miljoen euro inzetten via de lokale aanpak isolatie
als onderdeel van het Nationaal Isolatieprogramma. Dit is aanvullend op de circa 1,1
miljard euro die al in de lokale aanpak zit.

Van de middelen voor kwetsbare dorpen en wijken kunnen we dit jaar 119 miljoen euro
aan gemeenten beschikbaar stellen, na parlementaire goedkeuring van de begrotingswet.
Hiermee kunnen gemeenten bij de meest kwetsbare woningeigenaren en Verenigingen van
Eigenaren (VvE’s) met kwetsbare bewoners meer doen om energie te besparen voor een
lagere energierekening. De middelen worden toegevoegd aan de SPUK lokale aanpak isolatie
met een hiertoe aangepaste regeling die ik binnenkort ter consultatie publiceer.

Alle gemeenten krijgen voor extra ondersteuning bij kwetsbare woningeigenaren en VvE’s
extra middelen. Gemeenten met relatief veel kwetsbare woningeigenaren en complexe
problematiek, krijgen de meeste extra middelen per woning. Zij kunnen hiermee collectieve
aanpakken ontwikkelen en de meeste impact hebben. In ieder geval de stedelijke focusgebieden
en gemeenten in de grensregio’s wil ik op deze manier extra ondersteunen. Gemeenten
ontvangen 330 tot 1.050 euro extra per woning. Dit is dan bovenop de 1.460 euro die
gemiddeld al beschikbaar is per woning, waarmee het totaal uitkomt op bijna 1800 tot
ruim 2.500 euro gemiddeld per woning. Hoeveel voor elke gemeente precies extra beschikbaar
is, staat vermeld in de wijzigingsregeling en hierover zal ik gemeenten informeren.

De overige 25 miljoen euro (van de 425 miljoen euro) staat in 2025 op de begroting
en is bedoeld om in te zetten voor interne voorzieningen bij aansluiting op warmtenetten.
Dit zal op een later moment nader worden uitgewerkt.

Spreiding aanvragen en voortgang lokale aanpak isolatie

Uw Kamer verzocht in het commissiedebat over het Klimaatakkoord gebouwde omgeving
op 22 maart 2023 (Kamerstukken 32 813 en 32 847, nr. 1211) om inzicht in de spreiding van de aanvragen voor de lokale aanpak isolatie over
gemeenten in Nederland op basis van de eerste tranche. Zoals in mijn brief van 14 juli jl.
aangegeven (Kamerstukken 32 847 en 32 813, nr. 1076), kan het totaaloverzicht hiervan pas na sluiting van het loket op 31 oktober worden
gegeven. Op dit moment kan ik een beeld geven van de tussenstand.

Begin september hadden 183 gemeenten een aanvraag gedaan voor een totaal bedrag van
ruim 150 miljoen euro voor het isoleren van ruim 105.000 woningen. Ik zie een goede
spreiding van de aanvragen onder gemeenten in Nederland, met aanvragen van noord tot
zuid en van oost tot west. Ook zowel gemeenten met een groot aantal als een klein
aantal inwoners hadden begin september een aanvraag gedaan; 6 van de 20 kleinste gemeenten
en 12 van de 20 grootste gemeenten. Het aangevraagde budget tot begin september bevestigt
dat de aanvragen zowel door kleine als grote gemeenten worden gedaan; circa de helft
van het beschikbare budget was aangevraagd door circa de helft van alle gemeenten.

Positief vind ik dat al 114 gemeenten aangeven doe-het-zelfmaatregelen te gaan ondersteunen
en een heel aantal gemeenten ook al bewoners heeft benaderd voor het treffen van isolatiemaatregelen.
Hoeveel bewoners zijn benaderd inventariseer ik op dit moment en zal ik vermelden
op de site over de lokale aanpak van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
Hier zal ik dan ook informatie plaatsen over de uiteindelijke spreiding over gemeenten
op basis van de eerste tranche na sluiting van het loket op 31 oktober. Hiermee geef
ik invulling aan de toezegging uit het commissiedebat van afgelopen 22 maart. Op basis
van de eerste uitgebreide monitoringsgegevens over de lokale aanpak die begin maart
beschikbaar komen zal de informatie op de site van RVO verder worden uitgebreid zodat
voor eenieder makkelijk vindbaar is hoe de lokale aanpak isolatie vordert.

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
H.M. de Jonge