En nu: de kabinetsformatie

Informateur Zalm ging op woensdag 28 juni voor het eerst in gesprek met de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie.
Informateur Zalm ging op woensdag 28 juni voor het eerst in gesprek met de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie.

Sinds donderdag 16 maart, de dag na de verkiezingen, zijn partijen in de Tweede Kamer onder leiding van een informateur bezig om een nieuw kabinet te vormen.

Khadija Arib herkozen als Voorzitter

Khadija Arib is herkozen als Voorzitter van de Tweede Kamer. Dat gebeurde in een plenair debat op woensdag 29 maart 2017. Na de verkiezingen stelde Arib zich als enige kandidaat voor het Kamervoorzitterschap, de functie die zij sinds 13 januari 2016 vervult. In de schriftelijke stemmingen over het Voorzitterschap kreeg Arib 111 van de 141 uitgebrachte stemmen.

De nieuwe Kamer is van start gegaan

Rens Raemakers (D66), met 25 jaar het jongste Kamerlid, legde op donderdag 23 maart 2017 de belofte af.

Op donderdag 23 maart was de installatie van de nieuwe Kamer. Zij legden de eed of de belofte af. 71 van hen waren nieuw.

Leer de nieuwe Kamer kennen

In het digitale magazine 'Klaar voor debat' is te lezen welke mogelijkheden er zijn om de Tweede Kamerleden te volgen en om ook na de verkiezingen van woensdag 15 maart invloed uit te oefenen.

Verder bevat het magazine informatie over het werk van de Tweede Kamer, evenals diverse wetenswaardigheden en cijfers over de nieuwe Tweede Kamer. Tijdens de kabinetsformatie wordt het magazine up-to-date gehouden.

Afscheid oude Kamer

Op woensdag 22 maart 2017 was de laatste vergaderdag van de Tweede Kamer in de oude samenstelling. De vergadering stond in het teken van het afscheid van de vertrekkende Kamerleden.

Kamerleden staan bij elkaar voor foto in de plenaire vergaderzaal
Op dinsdag 14 februari werd in de plenaire zaal een groepsfoto gemaakt van de oude Tweede Kamer. 71 Kamerleden namen op woensdag 22 maart afscheid van de Tweede Kamer

Kabinetsformatie

Op dinsdag 28 maart debatteert de nieuwe Tweede Kamer over de verkiezingsuitslag, op basis van het verslag van verkenner Edith Schippers. Sinds 2012 neemt niet langer de Koning, maar de Tweede Kamer het voortouw bij kabinetsformatie. De Kamer wijst in het debat een informateur aan, die gaat onderzoeken welke coalitie van politieke partijen haalbaar is voor een nieuw kabinet. De formatie kan enkele weken tot soms wel een halfjaar duren. Na het sluiten van een regeerakkoord beëdigt de Koning de nieuwe ministers en staatssecretaris en begint het kabinet aan zijn werk.

Definitieve uitslag

De Kiesraad heeft de definitieve uitslag bekendgemaakt op dinsdag 21 maart, in de Oude Zaal van de Tweede Kamer.

VVD 33 zetels
PVV 20 zetels
CDA 19 zetels
D66 19 zetels
GroenLinks 14 zetels
SP 14 zetels
PvdA 9 zetels
ChristenUnie 5 zetels
Partij voor de Dieren 5 zetels
50PLUS 4 zetels
SGP 3 zetels
DENK 3 zetels
Forum voor Democratie 2 zetels

Controle van de processen-verbaal van de stembureaus

ambtenaren controleren zorgvuldig de processen-verbaal van alle circa 9.000 stembureaus.
Ambtenaren controleren zaterdag 18 maart zorgvuldig de processen-verbaal van alle circa 9.000 stembureaus.

Een ongewoon gezicht, zaterdag 18 maart in de plenaire zaal van de Tweede Kamer: ambtenaren controleren zorgvuldig de processen-verbaal van alle circa 9.000 stembureaus. Ze doen dit namens de Kamercommissie voor het Onderzoek van de Geloofsbrieven.

Stemmen tellen

Na het sluiten van de stembureaus om 21.00 uur kon het tellen beginnen. Het Centraal Stembureau in Den Haag heeft de uitslagen verzameld van de plaatselijke stembureaus.

Kiesdeler en restzetels

In ons kiesstelsel komt een partij pas in de Kamer als die partij de kiesdeler haalt. Dat is het totale aantal stemmen gedeeld door de 150 zetels. In 2012 waren 62.828 stemmen nodig voor een zetel. De opkomst in 2017 is hoger (80,4%), dus zijn er meer stemmen nodig voor een zetel.

Er blijft altijd wel een rest over. De restzetels voor de Tweede Kamer worden verdeeld volgens het systeem van de grootste gemiddelden. Om hiervoor in aanmerking te komen, moet een partij tenminste één zetel hebben behaald.

Verkiezingsdag: woensdag 15 maart 2017

Stembureau Tweede Kamer
Stembureau tijdens de Tweede Kamerverkiezingen van 2012

Op de dag van de verkiezingen waren de stembureaus open van 7.30 tot 21.00 uur. Op deze dag mochten alle mensen van achttien jaar of ouder met de Nederlandse nationaliteit een stem uitbrengen.

Stembureaus op bijzondere plekken

Ook dit jaar waren er stembureaus op bijzondere plekken. Wat dacht u van de stemhokjes naast de tweeduizend jaar oude tempel in het Leidse Rijksmuseum van Oudheden? De gemeente Zuidplas had opnieuw een drive-instembureau. Inwoners van deze gemeente konden het stembureau inrijden met de auto, motor of fiets. Ook het Leger des Heils aan de Oudezijds Achterburgwal in Amsterdam opende zijn deuren voor mensen die hun stem willen uitbrengen. Veel verzorgingstehuizen, scholen, stations en bibliotheken richtten een stemlokaal in.

28 partijen deden mee aan de verkiezingen

28 partijen deden mee aan de Tweede Kamerverkiezingen op woensdag 15 maart 2017. Klik voor een overzicht van alle deelnemende partijen en hun verkiezingsprogramma.

Stemhulp

De website Parlement & Politiek heeft alle online kieshulpen op een rij gezet, zoals de StemWijzer, het (Groene) Kieskompas, Gayvote en de Privacy Stemwijzer 2017.

1114 kandidaten

In totaal waren er 1114 kandidaten voor het Kamerlidmaatschap. Van hen waren 393 vrouw (35,3%) en 721 man. In 2012 was het totaal aantal kandidaten 972, van wie 303 vrouw (31,2%) en 669 man was.

De oudste kandidaat was kunstenaar Johan de Haas (93 jaar). De jongste kandidaat was Malou Herstel (17 jaar). Beide kandidaten stonden op de lijst van de Partij voor de Dieren.

Kiezers in het buitenland

Ongeveer 77.500 Nederlandse kiezers in het buitenland hadden zich aangemeld om een stem te kunnen uitbrengen voor de Tweede Kamerverkiezingen. Het waren er niet eerder zo veel. Het aantal stemmers in het buitenland loopt sinds het begin van deze eeuw gestaag op. Voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2012 lieten bijna 50.000 kiezers in den vreemde zich registreren.

Het stembiljet is lekker groot

Bij de vorige verkiezingen was het stembiljet 70 bij 50 centimeter groot. Dat was genoeg ruimte voor 21 partijen met hun kandidatenlijst. Bij deze verkiezingen was meer ruimte nodig, omdat er 28 partijen meededen. Even leek het erop dat er nog veel meer partijen zouden meedoen. In december 2016 hadden namelijk 81 partijen hun naam geregistreerd. Sommige mensen vonden het een goed idee om ook de achterkant van de stembiljetten te bedrukken. Geen goed idee, schreef minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer. Hij vindt dat alle deelnemende partijen op de voorkant van het stembiljet moeten staan. Hij heeft daarom gekozen voor de breedte: het stembiljet kan maximaal één meter worden. Daardoor passen alle 28 partijen op het biljet.