De Tweede Kamer voor het onderwijs
Nederland heeft een parlementaire democratie. Er is een regering, een Eerste Kamer en een Tweede Kamer. Maar, wie heeft nu welke taak en hoe werkt de politiek? Op deze pagina zijn voor leerlingen en docenten verschillende manieren te vinden om kennis te maken met de politiek in Nederland. De Tweede Kamer biedt hiervoor meerdere soorten informatie en activiteiten aan, om zo meer te weten te komen over de Nederlandse politiek.
Lees, kijk en beleef
Voor basisschoolleerlingen, jongeren en docenten in opleiding, er is voor elk wat wils. Van leskoffers tot debattrainingen en van interactieve websites tot films en rondleidingen. Er zijn veel manieren om niet alleen te lezen over, maar ook te beleven hoe de parlementaire democratie werkt en wat de Tweede Kamer doet.
- Derde Kamer der Staten-Generaal
- Debattrainingen
- Jongeren over de Tweede Kamer
- Vodcasts en film
- Kijkwijzer: Kunst in de Statenpassage
- Bezoek het parlement
- Tentoonstellingen en live debatten volgen op internet
- Lespakket 'Polderen voor beginners'
- Tekenboek Tweede Kamer
Derde Kamer der Staten-Generaal

Hoe werkt de Nederlandse politiek? En waarom is er eigenlijk een Eerste Kamer én een Tweede Kamer? Om leerlingen antwoord te geven op dit soort vragen hebben de Eerste Kamer en de Tweede Kamer gezamenlijk het lesprogramma Derde Kamer der Staten-Generaal gemaakt. Met dit lesprogramma kunnen leerlingen van groep 7 en 8 van het basisonderwijs meer te weten komen over de Nederlandse politiek.
Leskoffer en website
De Derde Kamer bestaat uit een leskoffertje en een interactieve website (www.derdekamer.nl). In de leskoffer zitten werkboekjes, een hoorspel op cd en een handleiding voor docenten om in de klas een debatspel op te zetten. Met dit lesprogramma leer je wat een ‘parlementaire democratie’ is. Oftewel: hoe de politiek werkt en wat de rol van de kiezers is.
Info, game en forum
Op de website kun je allerlei informatie vinden over de Eerste Kamer en de Tweede Kamer, de Kamerleden, de Nederlandse democratie en nog veel meer. Leer ook de verschillen tussen de Eerste Kamer en de Tweede Kamer door de ‘memory-game’ te spelen. Daarnaast kun je op het forum van de website met andere leerlingen discussiëren over actuele stellingen, zoals ‘games met geweld moeten verboden worden’ of ‘onder de 16 jaar mag je niet op Hyves’.
Debatspel
Debatteren is niet alleen voor de mensen in de politiek. Ook jouw school kan meedoen. In de Week van de Politiek, de derde week van september, is er een debatspel waar alle basisscholen aan mee kunnen doen. Stuur de winnende stelling van jouw school in en ding mee naar de hoofdprijs: een echt debat in de grote vergaderzaal van de Eerste Kamer onder leiding van de Voorzitter.
Voor meer informatie of het bestellen van het leskoffertje, surf naar www.derdekamer.nl.
Debattrainingen
De Tweede Kamer organiseert een speciaal programma voor docenten geschiedenis en maatschappijleer, met gratis debattrainingen. U krijgt een rondleiding door het parlementsgebouw en tijdens de debattraining leert u alle tips en trucs van het debatteren.
Deze opgedane debatvaardigheden kunt u gebruiken in uw lessen. Want hoe leg je democratie en politiek uit in de klas? Door in debat te gaan. Door te debatteren leren leerlingen hoe de parlementaire democratie werkt. Ook stimuleert het leerlingen na te denken over belangrijke thema’s, daar een mening over te vormen en die helder en duidelijk kenbaar te maken.
Programma
Het programma duurt 3 uur en wordt uitsluitend aangeboden op vrijdag van 11.00 tot 14.00 uur. Voor de training en de rondleiding geldt een maximum aantal van 30 personen per groep. Er zijn geen kosten aan het bezoek en de debattraining verbonden.
Meer informatie
- Bekijk de beschikbare data;
- Lees de Debattraing Docenten (pdf, 2 MB).
Jongeren over de Tweede Kamer

Altijd al willen weten hoe jongeren over politiek en de Tweede Kamer denken? Lees dan de interviews met scholieren die het afgelopen jaar de Tweede Kamer bezochten.
Het boekje ’Op de roltrap’ is zeer geschikt voor gebruik in de klas. Zowel in het basisonderwijs als in het voortgezet onderwijs. Bijvoorbeeld tijdens lessen geschiedenis, maatschappijleer of bij meningsvorming en debatteren. ’Op de roltrap’ kan inspirerend zijn als voorbereiding op een bezoek aan de Tweede Kamer en jongeren aanmoedigen zelf een mening over de politiek te vormen. U kunt het boekje downloaden via onderstaande link.
Download het boekje 'Op de roltrap' (pdf, 3 MB).
Vodcasts en film
De Tweede Kamer heeft verschillende korte en langere films over aspecten van het werk van de Kamer.
Vodcasts van de Voorzitter. In een serie korte filmpjes geeft de Voorzitter van de Tweede Kamer, Gerdi Verbeet, uitleg over het werk van de Kamer, bijvoorbeeld over Prinsjesdag, de plenaire vergadering en parlementaire onderzoeken
Film: de Kamer aan het werk. Altijd al willen weten wat Kamerleden doen? Bekijk dan deze film!
Film: Van Wetsvoorstel tot Wet. Hoe komt een wet tot stand en welke rol speelt de Tweede Kamer daarbij?
Film: De Tweede Kamer en de rijksbegroting. Hoe werkt de rijksbegroting, en welke rol speelt de Tweede Kamer daarbij?
Vodcast commissie Onderwijs, Wetenschap en Cultuur. Wat is een Kamercommissie, en wat doen Kamerleden in een commissie?
Kijkwijzer: Kunst in de Statenpassage
Waarom staan er achttien witte borstbeelden in de Statenpassage? Wie is de maker van de kleurrijke panelen in de plenaire zaal? Deze en nog meer vragen vindt u terug in de kijkwijzer voor voortgezet onderwijs ‘Kunst in de Tweede Kamer’. Het biedt de mogelijkheid beter naar de kunstwerken in het Tweede Kamergebouw te kijken, er langer bij stil te staan en meer over de achtergrond te leren.
Download de Kijkwijzer Kunst in de Statenpassage (pdf, 2MB).
Bezoek het parlement
Als het in uw lessen over de (Nederlandse) politiek gaat, is het natuurlijk bijzonder leuk en leerzaam om met uw leerlingen naar de Tweede Kamer te komen. De Tweede Kamer heeft een uitgebreid bezoekers- en voorlichtingsprogramma waar ook uw school gebruik van kan maken. Een onderdeel van het bezoek is een voorlichtingsfilm en een rondleiding door de gebouwen van de Tweede Kamer. Aan de rondleiding zijn geen kosten verbonden. Kijk voor meer informatie bij het gedeelte ‘Bezoek ons’ op deze website. Of bel met de Dienst Bezoekers en Informatie: 070 318 3055.
topTentoonstellingen en live debatten volgen op internet
Tentoonstellingen
De Tweede Kamer presenteert regelmatig tentoonstellingen in haar gebouwen. De meeste tentoonstellingen staan in de Statenpassage. Soms wordt ook de ruimte voor de ingang van de publieke tribune gebruikt. Op deze pagina's staat informatie over de huidige tentoonstellingen in de Kamer.
Live debatten volgen via internet en draadomroep
Via het onderdeel ‘Live Debatten’ op deze website kunt u vergaderingen volgen die op dat moment rechtstreeks worden uitgezonden. Plenaire vergaderingen worden altijd uitgezonden (via ‘Live debat plenaire zaal’). Van commissies worden alleen de openbare vergaderingen in de Thorbeckezaal, de Troelstrazaal en de Groen van Prinstererzaal uitgezonden. Deze zijn te zien via ‘Live debatten commissiezalen’.
Lespakket 'Polderen voor beginners'
Hoe breng je politiek dichter bij jongeren? Door ze het zelf te laten doen. Met het lespakket ‘Polderen voor beginners’ kunt u als docent zelf met uw leerlingen aan de slag. Op 4 oktober 2011 is de website www.jongerenkamer.nl van de Tweede Kamer gelanceerd. Een website voor docenten bij het lespakket ‘Polderen voor beginners’. Met het lespakket en de website kunnen uw leerlingen ontdekken hoe politiek en democratie in de praktijk werken. Hoe pak je problemen aan? Hoe maak je een plan? En hoe voer je dat uit?
Kijk voor meer informatie over het lespakket op www.jongerenkamer.nl.
topTekenboek Tweede Kamer

De Tweede Kamer heeft een tekenboekje uitgebracht voor kinderen uit groep 3 en 4 van de basisschool. Er staan kleurplaten in met vrolijke dieren en spelletjes zoals ‘zoek de tien verschillen’ en ‘verbind de cijfers met elkaar’.
Een pdf-versie van het boekje is via onderstaande link te downloaden.
Tekenboek Tweede Kamer der Staten-Generaal (pdf, 1,4 MB)
Contact
- Contact met de Tweede Kamer
- Adres en route
- Veelgestelde vragen
- Bezoek de Tweede Kamer
- Overzicht politieke websites
