Algemene wet gelijke behandeling

De Algemene wet gelijke behandeling (AWGB) verbiedt het maken van direct en indirect onderscheid op grond van godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht, nationaliteit, hetero- of homoseksuele gerichtheid en burgerlijke staat. De wet bestaat sinds 1994 en wordt elke 5 jaar geëvalueerd door de Commissie gelijke behandeling (Cgb). Hoe werkt de wet in de praktijk? De laatste evaluatie van de wet bestrijkt de periode van 1 september 2004 tot 1 september 2009.

Verzoeken
Het aantal vragen dat bij de Commissie gelijke behandeling (Cgb) binnenkomt is in de afgelopen 5 jaar verdubbeld ten opzichte van de eerste 10 jaar van de werking van de wet. Een deel van die toename verklaart het Cgb door de uitbreiding van gronden waarover de commissie kan oordelen. Denk aan leeftijd en handicap. Het aantal verzoeken dat tot een oordeel leidde is daarentegen gedaald. Volgens het Cgb ligt de reden hiervoor in het feit dat de commissie meer kijkt naar alternatieve oplossingen voor kwesties, waaronder mediation.

Ras
De Cgb constateert in haar evaluatie dat er in opvallend weinig gevallen onderscheid is gemaakt op grond van ras. De commissie zoekt daarom een verklaring in bewijsrechtelijke problemen. Het kabinet heeft een scala van maatregelen aangekondigd om discriminatie effectiever te kunnen bestrijden. Bewustwording en het vergroten van de aangiftebereidheid zijn belangrijke pijlers van die aanpak.

Behandeling
Van alle verzoeken om een oordeel die bij de Cgb binnenkwamen, werd een kwart niet in behandeling genomen. Hieraan liggen verschillende redenen ten grondslag. Het gewicht van een gedraging kan onvoldoende zijn. De grond of het terrein waarover geklaagd wordt, kan buiten het bereik van de Cgb liggen. Of verzoeken kunnen betrekking hebben op een periode waarin een wettelijke bepaling nog niet in werking is getreden of die te ver in het verleden ligt.

Victimisatie
Het Cgb concludeert dat victimisatie nog steeds een omvangrijk probleem vormt. Victimisatie is het ondervinden van negatieve gevolgen van klagen over discriminatie. Angst voor victimisatie kan een reden zijn voor iemand om af te zien van het indienen van een klacht met alle negatieve gevolgen van dien. Volgens de Cgb blijft het nodig om kennis van en bewustwording over dit probleem te bevorderen, ook al worden de oordelen en aanbevelingen van de Cgb in 75% van de gevallen opgevolgd. Dit opvolgingspercentage is stabiel gebleven.  

Op donderdag 19 januari om 12.00 uur debatteerde de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken over de evaluatie van de Algemene wet gelijke behandeling. Namens het kabinet was minister Spies van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aanwezig.

• Brief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, d.d. 24 oktober 2011, met het Kabinetsstandpunt derde evaluatie Awgb  (Kamerstuk 28481, nr. 16)

• Algemene wet gelijke behandeling (wettekst)
• Commissie Gelijke Behandeling
• Art1.nl
• De Nederlandse Grondwet (artikel 1)