Armoede en schuldenbeleid

In opdracht van het kabinet doet het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) onderzoek naar ‘armoede en sociale uitsluiting van kinderen’ (ASOUK). Op 30 augustus bood  staatssecretaris De Krom van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de studie ‘Voorbestemd tot achterstand? Armoede en sociale uitsluiting in de kindertijd en 25 jaar later’. aan de Tweede Kamer aan. Dit is de derde studie in een reeks van 4 studies.

Onderzoek
Het onderzoek gaat over  kinderen die in 1985 opgroeiden in armoede. Vraag hierbij is of zij nu als volwassene ook arm en sociaal uitgesloten zijn. Het onderzoek geeft aan dat 93% van de arme kinderen later als volwassene niet arm is. Hieruit volgt de conclusie dat kinderen  niet tot armoede zijn voorbestemd. Ook kinderen die in 1985 niet arm waren leven als volwassene ook niet in armoede. Volgens het SCP zijn er vier factoren die een risico vormen voor armoede:  opleiding, werk en uitkeringsafhankelijkheid, sociale participatie en gezondheid. 

Preventie
Het wil dus niet zeggen dat als kinderen arm zijn, ze ook arm zijn wanneer ze volwassen zijn.  Kinderen die langdurig in armoede leven, hebben wel een grotere kans om later als volwassene in armoede te leven dan kinderen die kortstondig in armoede leven.  Een lagere opleiding leidt tot meer armoede en sociale uitsluiting. Volgens het onderzoek heeft het opleidingsniveau van ouders, vooral de vader, invloed op het opleidingsniveau van het kind. Het kabinet vindt  het belangrijk dat mensen via betaald werk een rol krijgen in de maatschappij. Ouders geven dat voorbeeld door aan hun kinderen.Maatregelen om armoede te voorkomen richten zich daarom zowel op de ouders als het kind.

Europees voedselprogramma
Sinds vorig jaar september ligt er in Europa een voorstel om €500 miljoen in te zetten voor het EU-voedselhulpprogramma. Een aantal van de Europese lidstaten is tegen het voorstel, waaronder Nederland. Het idee is om met dit geld producten op te kopen en die producten vervolgens te verdelen onder  voedselprogramma's voor de minstbedeelden in Europa. De Stichting Voedselbanken Nederland heeft per brief aan de Tweede Kamer laten weten dat zij graag gebruik maakt van het EU-voedselhulpprogramma.

De staatssecretaris van ELI schreef daarop aan de Tweede Kamer dat Nederland niet voornemens is gebruik te gaan maken van het Europese minstbedeeldenprogramma. Het kabinet vindt namelijk  dat ondersteuning van voedselbanken geen zaak van de Europese Unie is, maar van de landen in de Europese Unie zelf. 

Werken en armoede
Een ‘werkende arme’ is iemand waarvan het gezamenlijke inkomen in het huishouden, onder een bepaalde grens ligt, de lage-inkomensgrens. Iemand die maar een paar uur per week of per maand werkt en een uitkering heeft, wordt niet als werkend beschouwd. 3% van de huishoudens van werkende mensen heeft een inkomen onder de lage-inkomensgrens. Dit aantal huishoudens is al ongeveer 10 jaar stabiel. Armoede bij mensen die werken is vaak een tijdelijk probleem. Het wordt vaak veroorzaakt door het kleine aantal uren dat gewerkt wordt. 

Het SCP concludeerde in het onderzoeksrapport dat betaald werk vaak de oplossing is om uit de armoede te komen. Het kabinet ondersteunt dit en richt  zich hierbij vooral  op de onderkant van de arbeidsmarkt en ouderen. Het kabinet heeft als doelstelling om het aantal personen (0 tot en met 64 jaar) in een baanloos huishouden met 100.000 personen terug te dringen in 2020. Dit is de Nederlandse invulling van de Europese doelstelling om mensen die slachtoffer van armoede en sociale uitsluiting zijn of dreigen te worden, met 20 miljoen te verminderen.

Op donderdag 3 november 2011 van 10.00 tot 11.30 uur hield de commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid een algemeen overleg over armoede en schuldenbeleid. Namens het kabinet waren staatssecretaris De Krom van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en staatssecretaris Bleker van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie aanwezig.

Brief van de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, P. de Krom,  d.d. 18/02/2011, Publicatie SchuldPreventiewijzer (Kamerstuk 24515 nr. 200)
Bijlage bij Kamerstuk 245151 nr. 200 SchuldPreventiewijzer
Brief van de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, P. de Krom, d.d. 26/04/2011, Reactie op CBS-berichtgeving over werkende armen (Kamerstuk 24515 nr. 203)
Brief van de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, P. de Krom, d.d. 30/08/2011, Aanbieding SCP-rapport: 'Voortbestemd tot achterstand? Armoede en sociale uitsluiting in de kindertijd en 25 jaar later' (Kamerstuk 24515 nr. 205)
Bijlage bij Kamerstuk 24515 nr. 205 Rapport Voortbestemd tot achterstand?
Brief van de staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, H. Bleker, d.d. 29/08/2011, Reactie op verzoek commissie SZW en EL&I over voedselbanken die de noodklok luiden en aanspraak willen maken op het voedselprogramma van de EU (Kamerstuk 24515 nr. 206)
Brief van de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, P. de Krom, d.d. 22/09/2011, Toezegging m.b.t. de Europese armoededoelstelling in nationaal beleid (Kamerstuk 24515 nr. 207)

Dossier 'Schulden' op Rijksoverheid.nl

Informatie van NIBUD en NVVK over schulden en hoe deze op te lossen