Kamerleden

Enquêtes als nieuwe vorm van politieke druk

In de jaren zeventig en tachtig ging de nationale trots, de Nederlandse scheepsbouw, ten onder. Drie parlementariërs, Joekes (VVD), Van Dijk (CDA) en Van Dam (PvdA), gingen op zoek naar de oorzaken van dit ontluisterende einde van deze grote bedrijfstak. Daarbij maakten zij gebruik van de parlementaire enquête, een weinig toegepast recht van de Tweede Kamer om een omstreden zaak grondig te onderzoeken. Onder leiding van Cees van Dijk ontpopte de commissie zich als een lastige horzel op de huid van beleidsmakers en bestuurders. Daarbij stuitten zij op verkwisting van overheidsgeld, onbegrijpelijke besluitvorming, geheimhouding van pijnlijke gegevens en een parade van gekwetste ijdelheid. Het succes van de RSV-enquête leidde tot een lange serie vergelijkbare onderzoeken die met wisselend succes gemaakte fouten probeerden bloot te leggen. Kamerleden ontpopten zich als geroutineerde ondervragers en de vaak direct uitgezonden verhoren trokken veel aandacht.

De drie Kamerleden achter de RSV-enquête, van links naar rechts: Van Dam, Van Dijk en Joekes.

De zogenaamde IRT-enquête, waarin onderzoek werd gedaan naar het gebruik van opsporingsmethoden bij de bestrijding van criminaliteit (1994-1996).

Parlementaire enquête over de toedracht en nasleep van de Bijlmerramp van 1992. De enquête vond plaats in 1998 en 1999.