De Eerste Kamer

De Eerste Kamer maakt deel uit van de volksvertegenwoordiging, maar wordt niet rechtstreeks door de Nederlandse bevolking gekozen. De belangrijkste taak van de Eerste Kamer is medewetgeving. Daarnaast heeft de Eerste Kamer de taak om de regering te controleren.

De leden van de Eerste Kamer worden indirect, of 'getrapt', gekozen. Dat wil zeggen dat zij gekozen worden door de leden van de provinciale staten. De provinciale statenleden worden op hun beurt door de Nederlandse bevolking gekozen.

Controlerechten
De Eerste Kamer beschikt over enkele controlerechten, maar maakt daar niet zo vaak gebruik van. De wetgevende taak van de Eerste Kamer houdt in dat deze Kamer wetsvoorstellen die de Tweede Kamer heeft aangenomen, ook moet goedkeuren. Dan pas kan een wetsvoorstel ook daadwerkelijk een wet worden. De Eerste Kamer kan geen wijzigingen aanbrengen in het wetsvoorstel, maar alleen het voorstel goedkeuren of verwerpen

De nacht van Wiegel

Op 18 mei 1999 sneuvelde een door de Tweede Kamer goedgekeurd wetsvoorstel tot invoering van de mogelijkheid voor een correctief referendum in de Eerste Kamer. Door het ‘neen’ van senator Hans Wiegel was er één stem te weinig voor de tweederde meerderheid die vereist is voor een Grondwetswijziging. 

Politieke lot
De bewindslieden van D66 hadden hun politieke lot aan het referendum - één van de ‘kroonjuwelen’ van D66 - verbonden en stapten op. De volgende dag zag het gehele kabinet Kok zich genoodzaakt zijn ontslag aan te bieden aan koningin Beatrix. De val van het kabinet in 1999 leidde niet tot nieuwe verkiezingen. De door de koningin aangewezen informateur, mr. Herman Tjeenk Willink, slaagde erin om de breuk te lijmen.